#import "../PageTemplate.typ": *
#import "@preview/i-figured:0.2.4"

= ภาษาซี (C Programming Language) <cprogramming>

#h(2.25em) ภาษาซีเป็นภาษาโปรแกรมสำหรับวัตถุประสงค์ทั่วไปสร้างขึ้นในช่วงทศวรรษ 1970
โดยเดนนิสริตชีและยังคงได้รับความนิยมและใช้งานอย่างกว้างขวางด้วยการออกแบบภาษาซีทำให้โปรแกรมเมอร์สามารถเข้าถึงคุณลักษณะต่างๆของสถาปัตยกรรมซีพียูทั่วไปได้โดยตรง
ซึ่งปรับแต่งให้เหมาะกับชุดคำสั่ง เป้าหมาย ภาษาซี
ถูกนำมาใช้และยังคงนำมาใช้ในการพัฒนาระบบปฏิบัติการไดรเวอร์อุปกรณ์และสแต็กโปรโตคอลแต่การใช้งานในซอฟต์แวร์แอปพลิเคชั่นกำลังลดลงภาษาซีถูกนำมาใช้ในคอมพิวเตอร์ตั้งแต่ซูเปอร์คอมพิวเตอร์ขนาดใหญ่ที่สุดไปจนถึงไมโครคอนโทรลเลอร์ขนาดเล็กที่สุดและระบบฝังตัว

#h(2.25em)
ภาษาซีเป็นภาษาเชิงกระบวนการที่จำเป็นรองรับการเขียนโปรแกรมแบบมีโครงสร้างขอบเขตตัวแปรเชิงศัพท์และการเรียกซ้ำด้วยระบบชนิดข้อมูลแบบคงที่ภาษาซีถูกออกแบบมาเพื่อการคอมไพล์เพื่อให้สามารถเข้าถึงหน่วยความจำ
และโครงสร้างภาษา ในระดับต่ำซึ่งแมปกับคำสั่งเครื่องได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยทั้งหมดนี้รองรับรันไทม์ขั้นต่ำ
แม้จะมีความสามารถในระดับต่ำ แต่ภาษาซีก็ถูกออกแบบมาเพื่อสนับสนุนการเขียนโปรแกรมข้ามแพลตฟอร์ม
โปรแกรมซี
ที่สอดคล้องกับมาตรฐานที่เขียนขึ้นโดยคำนึงถึงความสามารถในการพกพาสามารถคอมไพล์สำหรับแพลตฟอร์มคอมพิวเตอร์และระบบปฏิบัติการที่หลากหลาย
โดยมีการเปลี่ยนแปลงซอร์สโคดเพียงเล็กน้อย

#h(2.25em) แม้ว่าทั้งภาษาซีและไลบรารีมาตรฐานของภาษา
ซีจะไม่ได้มีคุณสมบัติยอดนิยมบางอย่างที่พบในภาษาอื่น แต่ก็มีความยืดหยุ่นเพียงพอที่จะรองรับคุณสมบัติเหล่านั้นได้
ตัวอย่างเช่นการวางแนววัตถุและการเก็บขยะนั้นจัดทำโดยไลบรารีภายนอก GLib Object System และ
Boehm garbage collector ตามลำดับ

#h(2.25em) ตั้งแต่ปี 2000 เป็นต้นมาภาษาซี
ได้รับการจัดอันดับอย่างต่อเนื่องให้อยู่ในอันดับสี่ภาษาสูงสุดในดัชนี TIOBE
ซึ่งเป็นการวัดความนิยมของภาษาการเขียนโปรแกรม

== ประวัติ

=== การพัฒนาช่วงแรก

#h(8.85em) ที่มาของภาษา C มีความเชื่อมโยงอย่างใกล้ชิดกับการพัฒนาระบบปฏิบัติการ#jb Unix
ซึ่งเดิมทีเขียนด้วยภาษาแอสเซมบลีบน PDP-7 โดย Dennis Ritchie และ Ken Thompson
โดยนำแนวคิดหลายอย่างจากเพื่อนร่วมงานมาใช้ ในที่สุดพวกเขาก็ตัดสินใจย้ายระบบปฏิบัติการไปยัง PDP-11
เวอร์ชัน Unix ดั้งเดิมบน PDP-11 ก็ได้รับการพัฒนาด้วยภาษาแอสเซมบลีเช่นกัน

=== ภาษา B

#h(8.85em) ทอมป์สันต้องการภาษาโปรแกรมสำหรับการพัฒนายูทิลิตี้สำหรับแพลตฟอร์มใหม่
เขาพยายามเขียนคอมไพเลอร์ Fortran ก่อน
แต่ในไม่ช้าเขาก็ล้มเลิกความคิดนั้นและสร้างเวอร์ชันย่อของภาษาโปรแกรมระบบ ที่พัฒนาขึ้นใหม่ชื่อ BCPL แทน
คำอธิบายอย่างเป็นทางการของ BCPL ยังไม่พร้อมใช้งานในขณะนั้นและทอมป์สันได้แก้ไขไวยากรณ์ให้
"กระชับ" น้อยลงและคล้ายกับ ALGOL ที่เรียบง่ายกว่า ที่เรียกว่า SMALGOL เขาเรียกผลลัพธ์ นี้ว่า B
โดยอธิบายว่าเป็น#jb "ความหมายของ BCPL ที่มีไวยากรณ์ SMALGOL จำนวนมาก" เช่นเดียวกับ BCPL, B
มีคอมไพเลอร์ บูตสแตรปเพื่ออำนวยความสะดวกในการพอร์ตไปยังเครื่องใหม่ในที่สุด
มีการเขียนยูทิลิตี้เพียงไม่กี่ตัวใน B เพราะมันช้าเกินไปและไม่สามารถใช้ประโยชน์จากคุณสมบัติของ PDP-11
เช่นการเข้าถึงที่อยู่ไบต์ได้

=== ภาษา B ใหม่และ C รุ่นแรก

#h(8.85em) ในปี พ.ศ. 2514 ริชชีเริ่มปรับปรุง B เพื่อใช้คุณสมบัติของ PDP-11 ที่ทรงพลังยิ่งขึ้น
การเพิ่มเติมที่สำคัญคือประเภทข้อมูลอักขระ เขาเรียกสิ่งนี้ว่า New B (NB) ทอมป์สันเริ่มใช้ NB เพื่อเขียน
เคอร์เนล Unix และข้อกำหนดของเขากำหนดทิศทางการพัฒนาภาษา

จนถึงปี 1972 มีการเพิ่มประเภทข้อมูลที่หลากหลายมากขึ้นให้กับภาษา NB ภาษา NB มีอาร์เรย์ของ int และ
char และได้มีการเพิ่มพอยเตอร์ ความสามารถในการสร้างพอยเตอร์ไปยังประเภทอื่นๆ
อาร์เรย์ของทุกประเภท และประเภทที่จะส่งคืนจากฟังก์ชัน
อาร์เรย์ภายในนิพจน์ได้รับการปฏิบัติเสมือนเป็นพอยเตอร์ มีการเขียนคอมไพเลอร์ใหม่ และเปลี่ยนชื่อภาษาเป็น
C

#h(8.85em) คอมไพเลอร์ C และยูทิลิตี้บางส่วนที่สร้างขึ้นด้วยคอมไพเลอร์นี้ถูกรวมอยู่ใน Unix เวอร์ชัน 2
ซึ่งเรียกอีกอย่างว่า Research Unix

=== โครงสร้างและการเขียน Unix kernel ใหม่

#h(8.85em) ใน Unix เวอร์ชัน 4 ซึ่งวางจำหน่ายในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2516 เคอร์เนลของ Unix
ได้รับการเขียนใหม่อย่างกว้างขวางด้วยภาษา C ในเวลานั้น ภาษา C
ได้รับคุณสมบัติที่ทรงพลังบางอย่างเช่นประเภท struct

#h(8.85em) ตัวประมวลผลล่วงหน้าได้รับการแนะนำประมาณปี 1973 ตามคำแนะนำของ Alan Snyder
และยังเป็นการยอมรับถึงประโยชน์ของกลไกการรวมไฟล์ที่มีอยู่ใน BCPL และPL/I
เวอร์ชันดั้งเดิมให้เฉพาะไฟล์ที่รวมไว้และการแทนที่สตริงแบบง่ายเท่านั้น `#include` รวม `#define`
ถึงมาโครที่ไม่มีพารามิเตอร์ หลังจากนั้นไม่นาน ก็มีการขยายเพิ่มเติม โดยส่วนใหญ่โดย Mike Lesk
และต่อมาโดย John Reiser เพื่อรวมมาโครที่มีอาร์กิวเมนต์และการคอมไพล์แบบมีเงื่อนไข

#h(8.85em) Unix เป็นหนึ่งในเคอร์เนลระบบปฏิบัติการแรกๆ
ที่เขียนด้วยภาษาอื่นที่ไม่ใช่ภาษาแอสเซมบลีตัวอย่างก่อนหน้านี้ได้แก่ ระบบ Multics (ซึ่งเขียนด้วยภาษา
PL/I) และ Master Control Program (MCP) สำหรับ Burroughs B5000 (ซึ่งเขียนด้วยภาษา
ALGOL) ในปี 1961 ในช่วงปี 1977 Ritchie และ Stephen C. Johnson
ได้ทำการเปลี่ยนแปลงเพิ่มเติมให้กับภาษาเพื่ออำนวยความสะดวกในการพกพาระบบปฏิบัติการUnix
คอมไพเลอร์ Portable C ของ Johnson เป็นพื้นฐานสำหรับการใช้งาน C บนแพลตฟอร์มใหม่ๆ
หลายแพลตฟอร์ม

=== K&R C

#h(8.85em) ในปี พ.ศ. 2521 Brian KernighanและDennis Ritchie ได้ตีพิมพ์หนังสือ The C
Programming Language ฉบับพิมพ์ครั้งแรกหนังสือเล่มนี้รู้จักกันในชื่อย่อ K&R
ตามชื่อย่อของผู้เขียนและทำหน้าที่เป็นข้อกำหนดที่ไม่เป็นทางการ ของภาษาเป็นเวลาหลายปีเวอร์ชันของภาษา
C ที่อธิบายไว้ในหนังสือเล่มนี้มักเรียกกันว่า "K&R C" เนื่องจาก หนังสือเล่มนี้ได้รับการเผยแพร่ในปี พ.ศ.
2521 จึงเรียกอีกอย่างว่า C78 หนังสือฉบับพิมพ์ครั้งที่สองครอบคลุมมาตรฐาน ANSI C ในภายหลัง
ซึ่งจะกล่าวถึงต่อไป

#h(8.85em) K&R ได้เพิ่มฟีเจอร์ด้านภาษาหลายอย่าง

#[
  #set enum(indent: 8.85em)
  1. ไลบรารีอินพุต/เอาต์พุตมาตรฐาน
  2. long int ประเภทข้อมูล
  3. unsigned int ประเภทข้อมูล
  4. ตัวดำเนินการกำหนดค่าแบบผสมในรูปแบบ =_op_ (เช่น `=-`) ถูกเปลี่ยนเป็นรูปแบบ _op_= (นั่นคือ
    `-=`) เพื่อขจัดความกำกวมทางความหมายที่เกิดจากโครงสร้างเช่น `i=-10` ซึ่งถูกตีความว่า
    `i =- 10` (ลด `i` ลง 10) แทนที่จะเป็นความหมายที่ตั้งใจไว้ (ให้ `i` เป็น -10)
]

#h(8.85em) แม้หลังจากมีการเผยแพร่มาตรฐาน ANSI ปี 1989 แล้วก็ตาม เป็นเวลาหลายปีที่ K&R C
ยังคงถูกพิจารณาว่าเป็น "ตัวหารร่วมที่ต่ำที่สุด" ที่โปรแกรมเมอร์ภาษา C
ยึดถือเมื่อต้องการความสามารถในการพกพาได้สูงสุด
เนื่องจากคอมไพเลอร์รุ่นเก่าจำนวนมากยังคงถูกใช้งานอยู่และเนื่องจากโค้ด K&R C
ที่เขียนอย่างระมัดระวังก็สามารถเป็นไปตามมาตรฐาน C ได้เช่นกัน

#h(8.85em) แม้ว่า C เวอร์ชันต่อมาจะกำหนดให้ฟังก์ชันต้องมีการประกาศประเภทอย่างชัดเจนแต่ C
เวอร์ชัน K&R กำหนดให้ฟังก์ชันที่ส่งคืนค่าประเภทอื่นที่ไม่ใช่ประเภท ที่กำหนดไว้เท่านั้น int
ที่จะต้องประกาศก่อนใช้งาน ฟังก์ชันที่ใช้โดยไม่มีการประกาศล่วงหน้าจะถือว่าส่งคืนค่าประเภทที่กำหนด int
ไว้

=== ANSI C และ ISO C

#h(8.85em) ในช่วงปลายทศวรรษ 1970 และ 1980 ภาษา C เวอร์ชันต่างๆ ถูกนำไปใช้งานใน
คอมพิวเตอร์เมนเฟรมมินิคอมพิวเตอร์และไมโครคอมพิวเตอร์หลากหลายรุ่นรวมถึง IBM PC ด้วย
เนื่องจากความนิยมของคอมพิวเตอร์ประเภทนี้เพิ่มขึ้นอย่างมาก

#h(8.85em) ในปี 1983 สถาบันมาตรฐานแห่งชาติอเมริกัน (ANSI) ได้จัดตั้งคณะกรรมการ#jb X3J11
เพื่อกำหนดมาตรฐานของภาษา C X3J11 ใช้มาตรฐาน C ที่อิงตามการใช้งานบนระบบ Unix เป็นพื้นฐาน
อย่างไรก็ตามส่วนที่ไม่สามารถพกพาได้ของไลบรารี C บน Unix ได้ถูกส่งต่อไปยังกลุ่มทำงาน IEEE 1003
เพื่อใช้เป็นพื้นฐานสำหรับ มาตรฐาน POSIX ในปี 1988 ในปี 1989 มาตรฐาน C ได้รับการรับรองเป็น
ANSI X3.159-1989 "ภาษาโปรแกรม C" เวอร์ชันนี้ของภาษามักถูกเรียกว่า ANSI C, Standard C
หรือบางครั้งเรียกว่า C89

#h(8.85em) ในปี 1990 มาตรฐาน ANSI C (พร้อมการเปลี่ยนแปลงรูปแบบ)
ได้รับการรับรองโดยองค์การมาตรฐานสากล (ISO) ในชื่อ ISO/IEC 9899:1990 ซึ่งบางครั้งเรียกว่า C90
ดังนั้น คำว่า "C89" และ "C90" จึงหมายถึงภาษาโปรแกรมเดียวกัน

#h(8.85em) เช่นเดียวกับองค์กรมาตรฐานแห่งชาติอื่นๆ ANSI ไม่ได้พัฒนามาตรฐาน C ด้วยตนเองอีกต่อไป
แต่จะอ้างอิงถึงมาตรฐาน C สากล ซึ่งดูแลโดยคณะทำงาน ISO/IEC JTC1/SC22 /WG14
การนำมาตรฐานสากลฉบับปรับปรุงมาใช้ในระดับประเทศมักเกิดขึ้นภายในหนึ่งปีหลังจากที่ ISO
เผยแพร่มาตรฐานดังกล่าว

#h(8.85em) หนึ่งในเป้าหมายของกระบวนการกำหนดมาตรฐานภาษา C คือการสร้างซูเปอร์เซ็ตของ K&R C
โดยรวมเอาคุณสมบัติที่ไม่เป็นทางการหลายอย่างที่ถูกนำมาใช้ในภายหลัง
คณะกรรมการมาตรฐานยังได้เพิ่มคุณสมบัติเพิ่มเติมอีกหลายอย่างเช่นต้นแบบฟังก์ชัน (ยืมมาจาก C++),
voidพอยเตอร์, การรองรับชุดอักขระและภาษาท้องถิ่นระหว่างประเทศ และการปรับปรุงพรีโปรเซสเซอร์
แม้ว่าไวยากรณ์สำหรับการประกาศพารามิเตอร์จะได้รับการปรับปรุงให้รวมรูปแบบที่ใช้ใน C++
แต่ก็ยังคงอนุญาตให้ใช้อินเทอร์เฟซ K&R เพื่อความเข้ากันได้กับซอร์สโค้ดที่มีอยู่

#h(8.85em) C89 ได้รับการสนับสนุนจากคอมไพเลอร์ C ในปัจจุบัน และโค้ด C สมัยใหม่ส่วนใหญ่ก็ใช้ C89
เป็นพื้นฐานโปรแกรมใดๆ ที่เขียนด้วยภาษา C มาตรฐานเท่านั้น และไม่มีข้อสมมติฐานใดๆ ที่ขึ้นอยู่กับฮาร์ดแวร์
จะทำงานได้อย่างถูกต้องบนแพลตฟอร์มใดๆ ที่มีการใช้งาน C ที่สอดคล้องกับมาตรฐาน
ภายในขีดจำกัดของทรัพยากร หากไม่ระมัดระวัง
โปรแกรมอาจคอมไพล์ได้เฉพาะบนแพลตฟอร์มใดแพลตฟอร์มหนึ่ง หรือด้วยคอมไพเลอร์เฉพาะเท่านั้น
ตัวอย่างเช่น เนื่องจากการใช้ไลบรารีที่ไม่เป็นมาตรฐาน เช่น ไลบรารี GUI
หรือการพึ่งพาคุณลักษณะเฉพาะของคอมไพเลอร์หรือแพลตฟอร์ม เช่น ขนาดที่แน่นอนของชนิดข้อมูลและลำดับไบต์

#h(8.85em)
ในกรณีที่โค้ดต้องสามารถคอมไพล์ได้ทั้งโดยคอมไพเลอร์ที่สอดคล้องกับมาตรฐานหรือคอมไพเลอร์ที่ใช้ C แบบ
K&R นั้น `__STDC__` สามารถใช้มาโครเพื่อแบ่งโค้ดออกเป็นส่วนมาตรฐานและส่วน K&R
เพื่อป้องกันการใช้คุณสมบัติที่มีเฉพาะใน C มาตรฐานบนคอมไพเลอร์ที่ใช้ C แบบ K&R

#h(8.85em) หลังจากกระบวนการกำหนดมาตรฐาน ANSI/ISO ข้อกำหนดภาษา C
ยังคงค่อนข้างคงที่เป็นเวลาหลายปี ในปี 1995 มีการเผยแพร่การแก้ไขมาตรฐานฉบับที่ 1 ของมาตรฐาน C ปี
1990 (ISO/IEC 9899/AMD1:1995 ซึ่งเรียกกันอย่างไม่เป็นทางการว่า C95)
เพื่อแก้ไขรายละเอียดบางประการและเพิ่มการสนับสนุนชุดอักขระสากลที่ครอบคลุมมากขึ้น

=== C99

#h(8.85em) มาตรฐาน C ได้รับการแก้ไขเพิ่มเติมในช่วงปลายทศวรรษ 1990 ส่งผลให้มีการตีพิมพ์
ISO/IEC 9899:1999 ในปี 1999 ซึ่งโดยทั่วไปเรียกว่า "C99" ต่อมาได้มีการแก้ไขเพิ่มเติมอีกสามครั้งโดย
Technical Corrigenda

#h(8.85em) C99 ได้นำเสนอคุณสมบัติใหม่หลายประการรวมถึงฟังก์ชันอินไลน์ชนิดข้อมูลใหม่หลายชนิด(รวมถึง
long long intชนิด ข้อมูล complex ที่ใช้แทนจำนวนเชิงซ้อน)
อาร์เรย์ที่มีความยาวแปรผันได้และสมาชิกอาร์เรย์ที่ยืดหยุ่นการสนับสนุนที่ดีขึ้นสำหรับเลขทศลอย IEEE 754
การสนับสนุนมาโครแบบแปรผัน (มาโครที่มีจำนวนอาร์กิวเมนต์ แปรผันได้)
และการสนับสนุนความคิดเห็นแบบบรรทัดเดียวที่ขึ้นต้นด้วย `@` `//` เช่นเดียวกับใน BCPL หรือ C++
คุณสมบัติเหล่านี้หลายอย่างได้ถูกนำไปใช้เป็นส่วนขยายในคอมไพเลอร์ C หลายตัวแล้ว

#h(8.85em) โดยส่วนใหญ่แล้ว C99 สามารถใช้งานร่วมกับ C90 ได้ แต่มีความเข้มงวดมากกว่าในบางด้าน
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง การประกาศที่ไม่มีตัวระบุประเภทจะไม่ถือว่ามีintการกำหนดโดยปริยายอีกต่อไป
มีการกำหนดมาโครมาตรฐาน `__STDC_VERSION__` พร้อมค่า `199901L` เพื่อระบุว่ามีการสนับสนุน C99
คอม ไพเลอร์ C อื่นๆ เช่น GCC, Solaris Studio และคอมไพเลอร์ C อื่นๆ
ในปัจจุบันรองรับคุณสมบัติใหม่หลายอย่างหรือทั้งหมดของ C99 อย่างไรก็ตาม คอมไพเลอร์ C ใน Microsoft
Visual C++ ใช้มาตรฐาน C89 และส่วนต่างๆ ของ C99 ที่จำเป็นสำหรับการใช้งานร่วมกับ C++11

#h(8.85em) นอกจากนี้ มาตรฐาน C99 ยังกำหนดให้รองรับตัวระบุที่ใช้ Unicode
ในรูปแบบของอักขระพิเศษ (เช่น `\u0040` หรือ `\U0001f431`) และแนะนำให้รองรับชื่อ Unicode
ดิบด้วย

=== C11

#h(8.85em) งานปรับปรุงมาตรฐาน C ฉบับใหม่เริ่มขึ้นในปี 2550 โดยเรียกกันอย่างไม่เป็นทางการว่า
"C1X" จนกระทั่งมีการประกาศใช้มาตรฐาน ISO/IEC 9899:2011 อย่างเป็นทางการในวันที่ 8 ธันวาคม
2554 คณะกรรมการมาตรฐาน C ได้กำหนดแนวทางเพื่อจำกัดการนำคุณสมบัติใหม่ๆ
ที่ยังไม่ได้รับการทดสอบโดยระบบที่มีอยู่มาใช้

#h(8.85em) มาตรฐาน C11 เพิ่มคุณสมบัติใหม่มากมายให้กับภาษา C และไลบรารี
รวมถึงมาโครแบบเจเนริกชนิดโครงสร้างนิรนามการสนับสนุน Unicode ที่ดีขึ้น
การดำเนินการอะตอมิกการทำงานแบบมัลติเธรดและฟังก์ชันตรวจสอบขอบเขต
นอกจากนี้ยังทำให้บางส่วนของไลบรารี C99 ที่มีอยู่เป็นตัวเลือก และปรับปรุงความเข้ากันได้กับ C++
มาโครมาตรฐาน `__STDC_VERSION__` ถูกกำหนดไว้เพื่อ `201112L` ระบุว่ามีการสนับสนุน C11 แล้ว

=== C17

#h(8.85em) C17 เป็นชื่อเรียกอย่างไม่เป็นทางการของ ISO/IEC 9899:2018
ซึ่งเป็นมาตรฐานสำหรับภาษาโปรแกรม C ที่เผยแพร่ในเดือนมิถุนายน 2018
มาตรฐานนี้ไม่ได้เพิ่มคุณสมบัติใหม่ใดๆ ให้กับภาษา แต่เป็นการแก้ไขทางเทคนิคและการชี้แจงข้อบกพร่องใน
C11 เท่านั้น มาโครมาตรฐาน `__STDC_VERSION__` ถูกกำหนดขึ้นเพื่อ `201710L` ระบุว่ามีการรองรับ
C17 แล้ว

=== C23

#h(9.4em) C23 เป็นชื่อเรียกอย่างไม่เป็นทางการของการแก้ไขมาตรฐานภาษา C หลักในปัจจุบัน
ซึ่งในระหว่างการพัฒนาส่วนใหญ่เรียกว่า "C2X" โดยสร้างขึ้นจากเวอร์ชันก่อนหน้า และแนะนำคุณสมบัติใหม่
เช่น คำหลักใหม่ ความหมายเพิ่มเติมสำหรับเพื่อ `auto`
ให้มีการอนุมานประเภทเมื่อประกาศตัวแปรประเภทใหม่รวมถึง `nullptr_t` และ `_BitInt` (N)
และการขยายไลบรารีมาตรฐาน

C23 ได้รับการเผยแพร่ในเดือนตุลาคม 2024 ในชื่อ ISO/IEC 9899:2024 มาโครมาตรฐาน
`__STDC_VERSION__` ถูกกำหนดไว้ `202311L` เพื่อระบุว่ามีการสนับสนุน C23

=== C2Y

#h(9.4em) C2Y เป็นชื่อเรียกอย่างไม่เป็นทางการของการแก้ไขมาตรฐานภาษา C ครั้งใหญ่ถัดไป หลังจาก
C23 (C2X) ซึ่งคาดว่าจะออกในช่วงปลายทศวรรษ 2020 ดังนั้นจึงมีเลข '2' ใน "C2Y" ร่างฉบับแรกของ
C2Y ได้รับการเผยแพร่ในเดือนกุมภาพันธ์ 2024 ในชื่อ N3220 โดยกลุ่มทำงาน ISO/IEC JTC1/SC22
/WG14

=== Embedded C

#h(9.4em) ในอดีตการเขียนโปรแกรม C
สำหรับระบบฝังตัวจำเป็นต้องใช้ส่วนขยายที่ไม่เป็นมาตรฐานของภาษา C เพื่อรองรับคุณสมบัติพิเศษ
เช่นการคำนวณเลขทศนิยมคงที่
ธนาคารหน่วยความจำหลายชุดที่แตกต่างกันและการดำเนินการอินพุต/เอาต์พุตพื้นฐาน

#h(9.4em) ในปี 2551 คณะกรรมการมาตรฐาน C ได้เผยแพร่รายงานทางเทคนิคที่ขยายภาษา C
เพื่อแก้ไขปัญหาเหล่านี้โดยการจัดหามาตรฐานทั่วไปสำหรับการใช้งานทั้งหมดให้ปฏิบัติตาม
ซึ่งรวมถึงคุณสมบัติหลายอย่างที่ไม่มีในภาษา C ปกติ เช่น การคำนวณเลขทศนิยมคงที่
พื้นที่แอดเดรสแบบมีชื่อและการกำหนดแอดเดรสฮาร์ดแวร์ I/O พื้นฐาน

== ตัวแปร (Variables)

#h(5.05em) ตัวแปรในภาษา C เบื้องต้นแล้วประกอบไปด้วยประเภทของข้อมูลและชื่อตัวแปร
โดยที่ชื่อตัวแปรนั้นสามารถเป็นรายการที่ถูกแบ่งด้วยเครื่องหมายจุลภาคได้ด้วยเช่นกัน ตัวอย่างคือ

#afigure(
  ```c
  int data;
  float a, b, c;
  ```,
  kind: image,
  caption: [ตัวอย่างการประกาศตัวแปรในภาษา C],
)

== ประเภทข้อมูล (Data Types)

#h(5.05em) ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับตัวเลขมักมีประเภท unsigned และ signed
โดยความแตกต่างหากอธิบายสั้น ๆ คือ

#[
  #set enum(indent: 5.05em)
  1. Signed (มีเครื่องหมาย): ตัวเลขที่สามารถติดลบได้ ระยะข้อมูลตัวอย่างคือ -128 ถึง#jb 127
  2. Unsigned (ไม่มีเครื่องหมาย): ตัวเลขที่ไม่สามารถติดลบได้ ระยะข้อมูลตัวอย่างคือ 0 ถึง 255
]

#h(5.05em) จะสังเกตได้ว่า ข้อมูลประเภท unsigned นั้นสามารถเก็บตัวเลขบวกได้จำนวนมากกว่า
คือสูงสุดที่ 255 แต่หากนำค่าสัมบูรณ์ (absolute value) ของระยะข้อมูลแบบ signed มาบวกกัน เช่น\
#math.equation($|-128| + |127|$, alt: "ค่าสัมบูรณ์ของ -128 บวกค่าสัมบูรณ์ของ 127")
จะพบว่าได้ค่า 255 หมายความว่า จริง ๆ แล้วข้อมูลประเภท signed สามารถเก็บข้อมูลได้ 255
ตัวเลขเช่นกัน เพียงแต่ว่าครึ่งหนึ่งของตัวเลขที่สามารถเก็บได้เป็นตัวเลขติดลบ

#h(5.05em) ดังนั้นโปรดจำไว้ว่า เลขคณิตจำนวนเต็มมีนิยามแตกต่างกันสำหรับชนิดจำนวนเต็มแบบ signed
และ unsigned โปรดดูตัวดำเนินการเลขคณิต โดยเฉพาะอย่างยิ่งการโอเวอร์โฟลว์จำนวนเต็ม

=== ประเภทบูลีน (Boolean)

#h(8.85em) ประเภทบูลีนนั้นถูกนำเสนอครั้งแรกในมาตรฐาน C99 โดยการกล่าวถึงประเภทข้อมูลบูลีนนั้น
ในประวัติของภาษา C แล้วมีสองแบบ

#set enum(indent: 8.85em)

+ `_Bool` (และมีมาโคร `bool`): จนถึงมาตรฐาน C23
+ `bool` (ที่ไม่ใช่แค่มาโคร): มีตั้งแต่มาตรฐาน C23

=== ประเภทจำนวนเต็ม (Integer)

1. `short int` (หรืออีกชื่อหนึ่งคือ `short` และสามารถใช้คีย์เวิร์ด `signed` ได้)
2. `unsigned short int` (หรือ `unsigned short`)
3. `int` (หรือ `signed int`) \
  คือประเภทข้อมูลตัวเลขที่ปกติที่สุด และจะถูกการันตีว่าจะมีขนาดขั้นต่ำ 16 บิตเสมอ
  โดยระบบทั่วไปส่วนใหญ่ในปัจจุบันจะเป็น 32 บิต
4. `unsigned int` (หรือเพียงแค่ `unsigned`) คือประเภท `int` ในแบบ `unsigned`, มี
  modulo arithmetic, และเหมาะสมสำหรับการเปลี่ยนแปลงบิต
5. `long int` (หรือ `long`)
6. `unsigned long int` (หรือ `unsigned long`)
7. มีเพิ่มตั้งแต่ C99
#listy(
  indent: 10.20em,
  numbering: thai-numbering,
  [`long long int` (หรือ `long long`)],
  [`unsigned long long int` (หรือ `unsigned long long`)],
)
#v(0.4em)
8. มีเพิ่มตั้งแต่ C23
#listy(
  indent: 10.20em,
  numbering: thai-numbering,
  [`_BitInt(n)` (หรือ `signed _BitInt(n)`): ประเภทข้อมูล signed แบบมีขนาดชัดเจน โดย n
    แทนด้วยจำนวนบิต (รวมถึงบิตเครื่องหมาย และ n จะต้องไม่มากกว่า `BITINT_MAXWIDTH` จากไฟล์
    `<limits.h>`)],
  [`unsigned _BitInt(n)`: เหมือนข้างต้น เพียงแค่เป็นประเภท unsigned
    (และไม่มีบิตเครื่องหมาย)],
)

และเหมือนประเภทข้อมูลอื่น ๆ คุณสามารถเรียงคีย์เวิร์ดแบบใดก็ได้ เช่น `unsigned long long int`
และ `long int unsigned long` นั้นเหมือนกัน

ตารางต่อไปนี้สรุปประเภทตัวเลขทั้งหมดและคุณสมบัติของมัน

#show table.cell.where(y: 1): strong
#show table.cell: set par(justify: false, leading: 0.5em)

#figure(
  table(
    columns: 7,
    align: horizon + center,
    table.header(
      table.cell([ชื่อประเภท], rowspan: 2),
      table.cell([ประเภทเทียบเท่า], rowspan: 2),
      table.cell([จำนวนบิตตามรูปแบบข้อมูล], colspan: 5),
      [มาตรฐาน C],
      [LP32],
      [ILP32],
      [LLP64],
      [LP64],
    ),
    table.cell(`char`, align: left),
    `char`,
    table.cell([อย่างน้อย\ 8], rowspan: 3),
    table.cell([8], rowspan: 3),
    table.cell([8], rowspan: 3),
    table.cell([8], rowspan: 3),
    table.cell([8], rowspan: 3),
    table.cell(`signed char`, align: left),
    `signed char`,
    table.cell(`unsigned char`, align: left),
    `unsigned char`,

    table.cell(`short`, align: left),
    table.cell(`short int`, rowspan: 4),
    table.cell([อย่างน้อย\ 16], rowspan: 6),
    table.cell([16], rowspan: 6),
    table.cell([16], rowspan: 6),
    table.cell([16], rowspan: 6),
    table.cell([16], rowspan: 6),
    table.cell(`short int`, align: left),
    table.cell(`signed short`, align: left),
    table.cell(`signed short int`, align: left),
    table.cell(`unsigned short`, align: left),
    table.cell([`unsigned`\ `short int`], rowspan: 2),
    table.cell(`unsigned short int`, align: left),
  ),
  caption: [ขนาดของข้อมูลเป็นบิต],
)

#pagebreak()

#figure(
  table(
    columns: 7,
    align: horizon + center,
    table.header(
      table.cell([ชื่อประเภท], rowspan: 2),
      table.cell([ประเภทเทียบเท่า], rowspan: 2),
      table.cell([จำนวนบิตตามรูปแบบข้อมูล], colspan: 5),
      [มาตรฐาน C],
      [LP32],
      [ILP32],
      [LLP64],
      [LP64],
    ),
    table.cell(`int`, align: left),
    table.cell(`int`, rowspan: 3),
    table.cell([อย่างน้อย\ 16], rowspan: 5),
    table.cell([16], rowspan: 5),
    table.cell([32], rowspan: 5),
    table.cell([32], rowspan: 5),
    table.cell([32], rowspan: 5),
    table.cell(`signed`, align: left),
    table.cell(`signed int`, align: left),
    table.cell(`unsigned`, align: left),
    table.cell([`unsigned int`], rowspan: 2),
    table.cell(`unsigned int`, align: left),

    table.cell(`long`, align: left),
    table.cell(`long int`, rowspan: 4),
    table.cell([อย่างน้อย\ 32], rowspan: 6),
    table.cell([32], rowspan: 6),
    table.cell([32], rowspan: 6),
    table.cell([32], rowspan: 6),
    table.cell([64], rowspan: 6),
    table.cell(`long int`, align: left),
    table.cell(`signed long`, align: left),
    table.cell(`signed long int`, align: left),
    table.cell(`unsigned long`, align: left),
    table.cell([`unsigned`\ `long int`], rowspan: 2),
    table.cell(`unsigned long int`, align: left),

    table.cell(`long long`, align: left),
    table.cell([`long long int` (C99)], rowspan: 4),
    table.cell([อย่างน้อย\ 64], rowspan: 6),
    table.cell([64], rowspan: 6),
    table.cell([64], rowspan: 6),
    table.cell([64], rowspan: 6),
    table.cell([64], rowspan: 6),
    table.cell(`long long int`, align: left),
    table.cell(`signed long long`, align: left),
    table.cell(`signed long long int`, align: left),
    table.cell(`unsigned long long`, align: left),
    table.cell([`unsigned long`\ `long int` (C99)], rowspan: 2),
    table.cell(`unsigned long long int`, align: left),
  ),
  caption: [ขนาดของข้อมูลเป็นบิต (ต่อ)],
)

#h(12em) 1) รูปแบบข้อมูล (data model)

#h(13.15em) รูปแบบข้อมูล หรือ data model
คือรูปแบบการเก็บข้อมูลของโปรแกรมซึ่งเป็นสิ่งที่กำหนดขนาดของตัวแปร
โดยรูปแบบข้อมูลนั้นจะถูกกำหนดโดยแพลตฟอร์มเป้าหมาย
ซึ่งมีหน่วยประมวลผลและระบบปฏิบัติการเป็นปัจจัยหลัก โดยตามตารางในหัวข้อก่อนหน้า หลัก ๆ
แล้วมีรูปแบบข้อมูลอยู่ 4 รูปแบบ คือ LP32, ILP32, LLP64, และ LP64 ซึ่งหากต้องการหาความหาย L
หมายถึง Long, P หมายถึง Pointer, และ I หมายถึง Integer (จำนวนเต็ม) แล้วตามด้วยเลขบิต

=== ประเภทจำนวนทศนิยมจริง (Real floating types)

#h(8.85em) ภาษา C นั้นมีประเภทข้อมูลสำหรับแทนตัวเลขทศนิยมจริง 3 (หรือ 6 ตั้งแต่ C23) ประเภท

1. `float` จำนวนทศนิยมความแม่นยำเดี่ยว ตรงกับฟอร์แมตมาตรฐาน IEEE-754 binary32 หากรองรับ
2. `double` จำนวนทศนิยมความแม่นยำสองเท่า ตรงกับฟอร์แมตมาตรฐาน IEEE-754 binary64
  หากรองรับ
3. `long double` จำนวนทศนิยมความแม่นยำเพิ่มเติม ตรงกับฟอร์แมตมาตรฐาน IEEE-754 binary128
  หากรองรับ มิฉะนั้นจะตรงกับ IEEE-754 binary64-extended หากรองรับ
  มิฉะนั้นจะตรงกับรูปแบบจำนวนทศนิยมที่ไม่ตรงกับมาตรฐาน IEEE-754
  รูปแบบใดก็ได้ตราบใดที่มีความแม่นยำกว่า binary64 และระยะข้อมูลนั้นอย่างน้อยก็ต้องดีเท่า binary64
  และหากไม่รองรับทั้งหมดนั้น จะตรงกับฟอร์แมตมาตรฐาน IEEE-754 binary64

#listy(
  indent: 10.20em,
  numbering: thai-numbering,
  [รูปแบบ binary128 นั้นถูกใช้โดยระบบ HP-UX, SPARC, MIPS, ARM64, และ z/OS บางระบบ],
  [รูปแบบ IEEE-754 binary64-extended ที่รู้จักกันอย่างแพร่หลายที่สุดคือรูปแบบความแม่นยำเพิ่มเติม
    80 บิต x87 ซึ่งถูกใช้โดยสถาปัตยกรรม x86 และ x86-64 บางระบบ#jb (การยกเว้นที่ควรพูดถึงคือ
    MSVC ที่กำหนดให้ `long double` อยู่ในรูปแบบเดียวกันกับ `double`, เช่น#jb binary64)],
)

#h(8.85em) เมื่อใช้มาตรฐาน C ตั้งแต่ C23 เป็นต้นไปและหากแพลตฟอร์มของคุณใช้งานคอนแสตนต์มาโคร
`__STDC_IEC_60559_DFP__` ข้อมูลประเภทตัวเลขทศนิยมดังต่อไปนี้จะถูกรองรับด้วย:

+ `_Decimal32` แทนรูปแบบมาตรฐาน IEEE-754 decimal32
+ `_Decimal64` แทนรูปแบบมาตรฐาน IEEE-754 decimal64
+ `_Decimal128` แทนรูปแบบมาตรฐาน IEEE-754 decimal128

#h(8.85em) มิฉะนั้น ประเภทตัวเลขทศนิยมเพิ่มเติมเหล่านี้จะไม่ถูกรองรับ

#h(8.85em) ข้อมูลประเภททศนิยมอาจรองรับค่าพิเศษเพิ่มเติมได้แก่

1. อนันต์ (Infinity, ทั้งบวกและลบ)
2. ศูนย์ติดลบ, `-0.0` โดยมีค่าเท่ากับศูยน์ที่ติดบวก แต่อาจมีความหมายในบางสมการ เช่น
  `1.0 / 0.0 == INFINITY` แต่ `1.0 / -0.0 == -INFINITY`
3. ไม่ใช่ตัวเลข (not-a-number; NaN) ซึ่งไม่เท่ากับอะไรเลย รวมถึงตัวมันเอง

#h(8.85em) ทศนิยมจำนวนจริงสามารถถูกใช้กับตัวดำเนินการทางคณิตศาสตร์ได้ *+ - / \**
และฟังก์ชันทางคณิตศาสตร์จาก `<math.h>`
โดยทั้งตัวดำเนินการและฟังก์ชันจากไลบรารีนั้นสามารถก่อให้เกิดการแสดงข้อผิดพลาดของจำนวนทศนิยมได้และจะตั้งค่า
`errno`

=== ประเภทจำนวนทศนิยมซับซ้อน (Complex floating types)

#h(8.85em) ประเภทข้อมูลจำนวนทศนิยมซับซ้อนนั้นเป็นประเภทที่แทนตัวเลขเชิงซ้อน (complex number)
นั้นคือ ตัวเลขที่สามารถถูกเขียนแทนเป็นผลรวมของจำนวนจริงและจำนวนจริงที่คูณด้วยจำนวนจินตภาพ (a +
bi) โดยประเภทจำนวนเชิงซ้อนมีอยู่สามประเภท ได้แก่

1. `float _Complex` (และสามารถใช้ `float complex` ได้เช่นกันหากนำเข้า `<complex.h>`)
2. `double _Complex` (และสามารถใช้ `double complex` ได้เช่นกันหากนำเข้า
  `<complex.h>`)
3. `long double _Complex` (และสามารถใช้ `long double complex` ได้เช่นกันหากนำเข้า
  `<complex.h>`)

=== ประเภทจำนวนทศนิยมจินตภาพ (Imaginary floating types)

#h(8.85em) ประเภทข้อมูลจำนวนทศนิยมจินตภาพนั้นเป็นประเภทที่แทนตัวเลขจินตภาพ#jb (imaginary
number) นั้นคือ ตัวเลขที่สามารถถูกเขียนแทนเป็นจำนวนจริงที่คูณด้วยจำนวนจินตภาพ #math.equation(
  $b i$,
  alt: "b i",
) โดยประเภทจำนวนเชิงซ้อนมีอยู่สามประเภท ได้แก่

1. `float _Imaginary` (และสามารถใช้ `float imaginary` ได้เช่นกันหากนำเข้า#jb
  `<complex.h>`)
2. `double _Imaginary` (และสามารถใช้ `double imaginary` ได้เช่นกันหากนำเข้า
  `<complex.h>`)
3. `long double _Imaginary` (และสามารถใช้ `long double imaginary` ได้เช่นกันหากนำเข้า
  `<complex.h>`)

=== ประเภทตัวอักษร (Character)

1. `signed char` คือประเภทสำหรับตัวอักษรแบบ signed
2. `unsigned char` คือประเภทสำหรับตัวอักษรแบบ unsigned
3. `char` คือประเภทสำหรับตัวอักษรแบบไม่ระบุระยะข้อมูล ซึ่งสามารถเท่ากับ#jb `signed char` หรือ
  `unsigned char` ก็ได้ขึ้นอยู่กับแพลตฟอร์มและคอมไพเลอร์ แต่อย่างไรก็ตาม `char`
  นั้นไม่ใช่เพียงแค่มาโครที่ลิงก์ไปยังประเภทอื่น ๆ แต่ `char` คือประเภทของมันเอง

=== คีย์เวิร์ด

1. `bool`, `true`, `false`, `char`, `int`, `short`, `long`, `signed`,
  `unsigned`, `float`, `double`
2. `_Bool`, `_BitInt`, `_Complex`, `_Imaginary`, `_Decimal32`, `_Decimal64`,
  `_Decimal128`

=== ระยะค่าที่เก็บได้

#h(8.85em) ก่อนมาตรฐาน C23 มาตรฐาน C อนุญาตการแทนตัวเลขแบบใดก็ได้ และ#jb
ระยะขั้นต่ำของตัวเลข N บิตคือ #math.minus#[(2#super[N-1] #math.minus 1)] ถึง
+2#super[N-1] #math.minus 1 (เช่น -127 ถึง 127 สำหรับประเภทตัวเลข 8 บิต)
ซึ่งตรงกับขอบเขตของส่วนเติมเต็มหนึ่ง (one's complement) หรือการแทนจำนวนมีเครื่องหมาย
(sign-and-magnitude)

#h(8.85em) อย่างไรก็ตาม รูปแบบข้อมูลที่ใช้กันอย่างแพร่หลายทั้งหมด (รวมถึง ILP32, LP32, LP64,
และ LLP64) และคอมไพเลอร์ C เกือบทั้งหมดใช้การแทนตัวเลขแบบส่วนเติมเต็มสอง#jb (two's
complement) (มีข้อยกเว้นที่ทราบแค่บางคอมไพเลอร์สำหรับระบบ UNISYS) และตั้งแต่มาตรฐาน C23
มันคือการแทนตัวเลขแบบเดียวที่ถูกอนุญาตให้ใช้โดยมาตรฐาน
และมีขอบเขตที่แน่นอนระหว่าง -2#super[N#math.minus#[1]] ถึง +2#super[N#math.minus#[1]]
(เช่น -128 ถึง 127 สำหรับประเภทตัวเลข 8 บิต)

#h(8.85em) ตารางต่อไปนี้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับขอบเขตของประเภทข้อมูลต่าง ๆ
(มีการเพิ่มจุลภาคในทศนิยมเพื่อเพิ่มความสะดวกในการอ่าน)

#show table.cell.where(x: 0): strong
#show math.equation.where(block: true): set block(spacing: 0.6em)
#set enum(indent: 0em)

#figure(
  table(
    columns: 5,
    align: horizon + center,
    table.header(
      table.cell([ประเภท], rowspan: 2),
      table.cell([ขนาด\ (บิต)], rowspan: 2),
      table.cell([รูปแบบ], rowspan: 2),
      table.cell([ระยะค่า], colspan: 2),
      [โดยประมาณ], [แน่นอน],
    ),
    table.cell([ตัวอักษร], rowspan: 4),
    table.cell([8], rowspan: 2),
    [signed],
    [],
    [-128 ถึง 127],

    [unsigned],
    [],
    [0 ถึง 255],

    [16],
    [UTF-16],
    [],
    [0 ถึง 65535],

    [32],
    [UTF-32],
    [],
    [0 ถึง 1114111 (0x10ffff)],

    table.cell([จำนวน\ เต็ม], rowspan: 6),
    table.cell([16], rowspan: 2),
    [signed],
    [± 3.27 · 104],
    [-32768 ถึง 32767],

    [unsigned],
    [0 ถึง 6.55 · 104],
    [0 ถึง 65535],

    table.cell([32], rowspan: 2),
    [signed],
    [± 2.14 · 109],
    [-2,147,483,648 ถึง 2,147,483,647],

    [unsigned],
    [0 ถึง 4.29 · 109],
    [0 ถึง 4,294,967,295],

    table.cell([64], rowspan: 2),
    [signed],
    [± 9.22 · 1018],
    [-9,223,372,036,854,775,808 ถึง 9,223,372,036,854,775,807],

    [unsigned],
    [0 ถึง 1.84 · 1019],
    [0 ถึง 18,446,744,073,709,551,615],

    table.cell([ทศนิยม\ ไบนารี], rowspan: 2),
    [32],
    [IEEE-754],
    table.cell(
      [
        + min subnormal:
          #math.equation(
            $± 1.401,298,4 · 10^(-45)$,
            alt: "บวกลบ 1.4012984 คูณ 10 ยกกำลัง -45",
          )
        + min normal:
          #math.equation(
            $± 1.175,494,3 · 10^(-38)$,
            alt: "บวกลบ 1.1754943 คูณ 10 ยกกำลัง -38",
          )
        + max: \
          #math.equation(
            $± 3.402,823,4 · 10^(38)$,
            alt: "บวกลบ 3.4028234 คูณ 10 ยกกำลัง 38",
          )
      ],
      align: left,
    ),
    table.cell(
      [
        + min subnormal:\
          `±0x1p-149`
        + min normal:\
          `±0x1p-126`
        + max:\
          `±0x1.fffffep+127`
      ],
      align: left,
    ),

    [64],
    [IEEE-754],
    table.cell(
      [
        + min subnormal:
          #math.equation(
            $± 4.940,656,458,412\ · 10^(-324)$,
            alt: "บวกลบ 4.940656458412 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 324",
            block: true,
          )
        + min normal:
          #math.equation(
            $± 2.225,073,858,507,201,\ 4 · 10^(-308)$,
            alt: "บวกลบ 2.2250738585072014 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 308",
            block: true,
          )
        + max:
          #math.equation(
            $± 1.797,693,134,862,315,\ 7 · 10^308$,
            alt: "บวกลบ 1.7976931348623157 คูณ 10 ยกกำลัง 308",
            block: true,
          )
      ],
      align: left,
    ),
    table.cell(
      [
        + min subnormal:
          `±0x1p-1074`
        + min normal:\
          `±0x1p-1022`
        + max: `±0x1` \ `.fffffffffffffp+1023`
      ],
      align: left,
    ),
  ),
  caption: [ตารางแสดงขอบเขตประเภทข้อมูล],
)

#pagebreak()

#figure(
  table(
    columns: 5,
    align: horizon + center,
    table.header(
      table.cell([ประเภท], rowspan: 2),
      table.cell([ขนาด\ (บิต)], rowspan: 2),
      table.cell([รูปแบบ], rowspan: 2),
      table.cell([ระยะค่า], colspan: 2),
      [โดยประมาณ], [แน่นอน],
    ),

    table.cell([ทศนิยม\ ไบนารี], rowspan: 2),
    [80],
    [x86],
    table.cell(
      [
        + min subnormal:
          #math.equation(
            $± 3.645,199,531,882,474,\ 602,528 · 10^(-4951)$,
            alt: "บวกลบ 3.645199531882474602528 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 4951",
            block: true,
          )
        + min normal:
          #math.equation(
            $± 3.362,103,143,112,093,\ 506,263 · 10^(-4932)$,
            alt: "บวกลบ 3.362103143112093506263 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 4932",
            block: true,
          )
        + max:
          #math.equation(
            $± 1.189,731,495,357,231,\ 765,021 · 10^(4932)$,
            alt: "บวกลบ 1.189731495357231765021 คูณ 10 ยกกำลัง 4932",
            block: true,
          )
      ],
      align: left,
    ),
    table.cell(
      [
        + min subnormal:
          `±0x1p-16445`
        + min normal:
          `±0x1p-16382`
        + max: `±0x1.ffffffff`\ `fffffffep+16383`
      ],
      align: left,
    ),

    [128],
    [IEEE-754],
    table.cell(
      [
        + min subnormal:
          #math.equation(
            $± 6.475,175,119,438,025,\ 110,924,438,958,227,\ 646,552,5 · 10^(-4966)$,
            alt: "บวกลบ 6.4751751194380251109244389582276465525 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 4966",
            block: true,
          )
        + min normal:
          #math.equation(
            $± 3.362,103,143,112,093,\ 506,262,677,817,321,\ 752,602,6 · 10^(-4932)$,
            alt: "บวกลบ 3.3621031431120935062626778173217526026 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 4932",
            block: true,
          )
        + max:
          #math.equation(
            $± 1.189,731,495,357,231,\ 765,085,759,326,628,\ 007,016,2 · 10^4932$,
            alt: "บวกลบ 1.1897314953572317650857593266280070162 คูณ 10 ยกกำลัง 4932",
            block: true,
          )
      ],
      align: left,
    ),
    table.cell(
      [
        + min subnormal:
          `±0x1p-16494`
        + min normal:
          `±0x1p-16382`
        + max: `±0x1.ffffffffffffff`\ `ffffffffffffffp+16383`
      ],
      align: left,
    ),

    table.cell([ทศนิยม\ เดซิมอล], rowspan: 3),
    [32],
    [IEEE-754],
    [],
    table.cell(
      [
        + min subnormal:\
          #math.equation($± 1 · 10^(-101)$, alt: "บวกลบ 1 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 101")
        + min normal:\
          #math.equation($± 1 · 10^(-95)$, alt: "บวกลบ 1 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 95")
        + max:\
          #math.equation(
            $± 9.999'999 · 10^96$,
            alt: "บวกลบ 9.999999 คูณ 10 ยกกำลัง 96",
          )
      ],
      align: left,
    ),

    [64],
    [IEEE-754],
    [],
    table.cell(
      [
        + min subnormal:\
          #math.equation($± 1 · 10^(-398)$, alt: "บวกลบ 1 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ -398")
        + min normal:\
          #math.equation($± 1 · 10^(-383)$, alt: "บวกลบ 1 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 383")
        + max:
          #math.equation(
            $± 9.999'999'999'999'999\ · 10^384$,
            alt: "บวกลบ 9.999999999999999 คูณ 10 ยกกำลัง 384",
            block: true,
          )
      ],
      align: left,
    ),

    [128],
    [IEEE-754],
    [],
    table.cell(
      [
        + min subnormal:\
          #math.equation(
            $± 1 · 10^(-6176)$,
            alt: "บวกลบ 1 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 6176",
          )
        + min normal:\
          #math.equation(
            $± 1 · 10^(-6143)$,
            alt: "บวกลบ 1 คูณ 10 ยกกำลัง ลบ 6143",
          )
        + max:
          #math.equation(
            $ ± 9.999'999'999'999'999'\ 999'999'999'999'999'999\ · 10^6144 $,
            alt: "บวกลบ 9.999999999999999999999999999999999 คูณ 10 ยกกำลัง 6144",
            block: true,
          )
      ],
      align: left,
    ),
  ),
  caption: [ตารางแสดงขอบเขตประเภทข้อมูล (ต่อ)],
)

#set enum(indent: 1em)

== ชุดแปลโปรแกรมของกนู (GNU Compiler Collection; GCC)

#h(5.05em) ในกระบวนการการพัฒนาโครงงานนี้
ชุดแปลโปรแกรมของกนูนั้นถูกใช้เป็นหลักเนื่องจากเป็นชุดแปลโปรแกรม (คอมไพเลอร์; Compiler)
ที่ใช้เป็นหลักในการพัฒนาโคดที่สร้างบนพื้นฐาน Arduino และบอร์ดต่าง ๆ รวมถึงบอร์ด ESP32

#h(5.05em) ชุดคอมไพเลอร์ GNU (GNU Compiler Collection; GCC) (เดิมชื่อ GNU C Compiler)
คือชุดคอมไพเลอร์จากโครงการ GNU ที่รองรับภาษาโปรแกรม สถาปัตยกรรมฮาร์ดแวร์
และระบบปฏิบัติการต่าง ๆ มูลนิธิซอฟต์แวร์เสรี (FSF) เผยแพร่ GCC
ในฐานะซอฟต์แวร์เสรีภายใต้สัญญาอนุญาตสถูกเรียกาธารณะทั่วไปของ GNU (GNU GPL) GCC
เป็นองค์ประกอบสำคัญของชุดเครื่องมือ GNU ซึ่งใช้สำหรับโครงการส่วนใหญ่ที่เกี่ยวข้องกับ GNU และเคอร์เนล
Linux ด้วยโคดประมาณ 15 ล้านบรรทัดในปี 2019 GCC จึงเป็นหนึ่งในโปรแกรมฟรีที่ใหญ่ที่สุดเท่าที่เคยมีมา
GCC มีบทบาทสำคัญในการเติบโตของซอฟต์แวร์เสรี ทั้งในฐานะเครื่องมือและตัวอย่าง

#h(5.05em) นอกจากจะเป็นคอมไพเลอร์อย่างเป็นทางการของระบบปฏิบัติการ GNU แล้ว GCC
ยังได้รับการยอมรับให้เป็นคอมไพเลอร์มาตรฐานโดยระบบปฏิบัติการคอมพิวเตอร์สมัยใหม่ที่คล้ายกับ Unix อื่นๆ
อีกมากมาย รวมถึงระบบปฏิบัติการ Linux ส่วนใหญ่ ระบบปฏิบัติการตระกูล BSD ส่วนใหญ่ก็เปลี่ยนมาใช้ GCC
ไม่นานหลังจากเปิดตัว แม้ว่าหลังจากนั้น FreeBSD และ Apple macOS ได้เปลี่ยนมาใช้คอมไพเลอร์ Clang
ส่วนใหญ่เป็นเพราะเหตุผลด้านลิขสิทธิ์ GCC ยังสามารถคอมไพเลอร์โคดสำหรับระบบปฏิบัติการ Windows,
Android, iOS, Solaris, HP-UX, AIX และ MS-DOS ได้อีกด้วย

#h(5.05em) GCC ได้รับการพอร์ตไปยังแพลตฟอร์มและสถาปัตยกรรมชุดคำสั่งต่าง ๆ มากกว่าคอมไพเลอร์อื่น
ๆ
และถูกนำไปใช้งานอย่างกว้างขวางในฐานะเครื่องมือในการพัฒนาซอฟต์แวร์ทั้งแบบฟรีและแบบที่เป็นกรรมสิทธิ์
นอกจากนี้ GCC ยังพร้อมใช้งานสำหรับระบบฝังตัวมากมาย รวมถึงชิปที่ใช้ ARM และ Power ISA
